Het is waarschijnlijk juni als je dit leest, maar we gaan even zes maanden terug: de werkgroep Einden der Aarde verkocht weer producten uit de wereldwinkel voor Sinterklaas en Kerst, waaronder chocolade van Tony’s Chocolonely. Heel eerlijk toch?

Janneke Donkerlo stond erbij, keek ernaar en vroeg zich af waarom deze chocola in de kerk verkocht werd. Zij heeft namelijk journalistiek onderzoek gedaan naar Fairtrade cacao uit West-Afrika. Zij, en andere Nederlandse en Afrikaanse journalisten kwamen tot de conclusie dat de lokale boeren helaas niet de vruchten plukken van hun noeste arbeid, in tegenstelling tot de certificerende organisatie. Dat was reden om na een eerste boeiend gesprek Janneke uit te nodigen voor een bijeenkomst met Einden der Aarde op 4 maart 2026.

Kern van haar verhaal: het marktaandeel van Fairtrade chocolade is sinds de oprichting te klein gebleven om voor de lokale boeren aantrekkelijk te zijn. Al met al krijgen zij hooguit een paar cent extra voor hun chocolade. Fairtrade is een certificerende organisatie. Tony’s Chocolonely is een chocolademerk met Fairtrade label. Als Fairtrade chocolade óók biologisch is, krijgt de boer wél meer! 

Wil je echt eerlijke chocolade kopen, ga dan naar een winkel die biologische producten verkoopt, bijvoorbeeld een Ekoplaza. Merken zoals bijvoorbeeld Vivani en Gorilla – niet de goedkoopste – zijn niet Fairtrade gecertificeerd, simpelweg omdat certificering relatief duur is en de prijs voor de reep dan nog hoger zou worden. Zij doen echter wel rechtstreeks zaken met lokale boeren die daardoor een hogere prijs krijgen. 

Als je de cacaosector als geheel rechtvaardiger wilt maken, dan moet je op een andere manier in actie komen. Zelfregulering in de cacaosector werkt niet, zo blijkt keer op keer. Alleen wetgeving en handhaving kan (internationale) economische en maatschappelijke misstanden bestrijden. Een kopgroep van consumenten kan het belang aangeven van de noodzakelijke wetgeving, maar dat is slechts het begin en heeft al die jaren helaas niet tot verbetering geleid. 

Voor meer informatie over Fair Trade chocola zie: 

– Fairtraide chocolade met een bitter smaak

– Ongelijk verdeeld

Namens de werkgroep Einde der Aarde, Roel van der Steen

Afbeelding: Foto uit artikel ‘Fairtrade chocolade met een bitter smaak’, collage Greetje Kampinga